De titel van dit schrijfseltje had natuurlijk ook gewoon in het Nederlands gekund, maar als onderwijsgevende heb je toch altijd dat docerende in je bloed en wil je altijd het punbliek verblijden met je kennis van in dit geval de Duitse taal ( iets wat vroeger nog wel eens in het onderwijs aan de orde kwam ). Dit is dus Duits en het betekent: “Kleren maken de man” , wat weer zoiets inhoudt als “Wanneer je er netjes uit ziet, voel je je ook een stuk beter”.
Hoe ziet de gemiddelde docent er uit? We denken dan natuurlijk direct aan een kleurloos , wat vermoeid ogend type, gekleed in corduroy broek ( met kale knieën ), een ruitjes- of spijkeroverhemd en een jasje van onbestemd snit, motief en model. Het jasje is natuurlijk getooid met leren elleboogstukken en een borstzakje waaruit een stapeltje Bic-pennen steekt. Alom krijtvlekken, want de doorsnee-docent moet niks van nieuwerwetsche media als een digibord hebben. Een versleten leren schooltas van het model waarvoor u en ik als puber al gruwend een uithuisplaatsing naar een gesticht voor moeilijk opvoedbare jongeren riskeerden, en dat alles omdat we graag met een legerpukkel gezien wilden worden. Verder draagt de doorsnee-docent bijvoorkeur sandalen en witte sokken of sokken met een opdruk van Donald Duck of Calimero.
Wie onlangs oplettend naar de verkiezing van docent van het jaar heeft gekeken, ontwaarde daar tussen de tranen van ontroering door een heel ander beeld. De gelukkigen waren zonder uitzondering hippe, foto-modelachtige types, modieus gekleed en tot overmaat van blijdschap gaven zij ook nog eens de antwoorden die onderwijsadviesbureau’s en -ministeries zo graag horen als het gaat om de doorgevoerde onderwijsvernieuwingen als het VMBO-nieuwe stijl en het competentie-leren. De moderne docent is jong, mooi, volgzaam en draagt kleren volgens de laatste mode. Ook zulke types kom je in de dagelijkse praktijk echter nauwelijks tegen.
Het jeugdige docentendeel loopt bij voorkeur in een afgetrapte spijkerbroek ( al dan niet met gaten en andere flarden ), draagt een t-shirt met opdruk van één of ander popconcert of eern variatie op wiet-bladen, hier en daar wat piercings en/of tattoos en het is nog slechts een kwestie van tijd voordat de eerste met een petje op het hoofd, dikke openhangende jas aan, onderuitgezakt op een stoel met de benen op tafel de spellingsregels van het correct Algemeen Beschaafd SMS aan ons uitlegt. FF chillen man, anders gooi ik je er uit.
De tegenwoordige docent gaat steeds meer op zijn doelgroep lijken, terwijl we juist die doelgroep proberen op te leiden zich steeds meer als weldenkende volwassenen te gedragen en als zodanig ook te functioneren om een kans te maken in de maatschappij. We willen tenslotte niet allemaal als Dick Scheringa eindigen. Ik draag dus wel eens een stropdas en een enkele keer een pak. Zoiets geeft telkens weer de nodige consternatie bij binnenkomst in de personeelskamer. Of je aast op een positie in het management, of je naar een begrafenis moet, of je gaat trouwen, of je gaat solliciteren. Leerlingen waarderen het echter. Een collega op een school voor hotel-onderwijs in Zwolle, loopt altijd in een pak. Met vlinderdas! Er is dus nog hoop. Pubers zijn in deze leeftijd hevig op zoek naar voorbeelden, en één van die voorbeelden hoort ook een docent te zijn. Het spreekwoord is niet zo maar uit de lucht komen vallen. Je voelt je anders in een pak, en je gedraagt je anders in een pak. Een enkele keer dient bij ons op school een klas ook in pak of rok of jurk te verschijnen, bijvoorbeeld bij de presentatie van een project aan een afvaardiging uit het bedrijfsleven. Zo’n klas gedraagt zich dan gelijk anders, ook al zijn de dassen gruwelijk gestrikt en kom je nog gifgroene of oranje overhemden en bruine bandplooibroeken uit de vorige eeuw tegen.
Zo’n stropdas kan best knellen ja, en thuis op de bank is het heerlijk in je geruite pantoffels en een oude slobbertrui op de bank. Toch heb je je even een ander mens gevoeld, een andere uitstraling gehad naar zo’n klas toe. Leerlingen letten heel scherp op iemands uiterlijk, zij zien direct op wonderbaarlijke wijze of jouw afgetrapte spijkerbroek van merk A of merk B is. Reken er dus maar op, dat wanneer je in een kèk mantelpak of pak verschijnt, je nog veel meer indruk maakt. En daar gaat men zich naar gedragen. Wie weet heeft de Zeeman of de Wibra deze week nog iets in de aanbieding ( ja, we blijven tenslotte toch eenvoudige docenten ), en kunnen we bijvoorbeeld 1 november uitroepen tot dag van de Best Geklede Leraar van het Jaar. Eens kijken wat dat voor effect kan hebben.
Beetje reactionair stukje, misschien kwam dat wel door mijn kleding vandaag. Zo, nu gauw die rotdas af en die knellende schoenen uit.